Платата стигнува, а по неколку дена веќе изгледа како да ја нема.
Многумина го знаат тоа чувство. Сметката на банка покажува дека парите легнале, но уште пред да помине првата недела, почнува истото прашање: каде отидоа парите?
Најчесто не исчезнуваат од еден голем трошок. Исчезнуваат од многу мали одлуки што во моментот изгледаат безопасно. Една нарачка, едно кафе, едно „само ова“, една непланирана набавка, една рата, едно купување без список.
И така, платата не се троши одеднаш. Таа истекува полека.
Прва навика: Купување без список
Една од најчестите грешки е влегување во маркет без јасен план.
Кога човек купува „од око“, речиси секогаш зема повеќе од потребното. Производите на акција, грицките, пијалаците, готовата храна и ситниците кај каса лесно ја зголемуваат сметката.
На крајот, корпата изгледа полна, но дома се гледа дека половина од купеното не било неопходно.
Најлесен начин да се запре ова е едноставен: список пред влегување во маркет и држење до него. Не мора да биде совршен план, но мора да постои граница. Кога човек знае што му треба, помалку купува од навика.
Втора навика: „Само ова“ трошоци
Најопасни се трошоците што изгледаат мали.
„Само едно кафе.“
„Само една достава.“
„Само една ситница.“
„Само уште ова од маркет.“
„Само денес, не е страшно.“
Но кога тоа „само“ ќе се повтори десет, петнаесет или дваесет пати во месецот, веќе не е мало.
Малите трошоци ретко болат во моментот, но најмногу се чувствуваат на крајот од месецот. Тие не изгледаат како проблем затоа што секој одделно е мал. Но сите заедно можат да изедат дел од платата без човек да забележи.
Корисно е барем една недела да се запише секој ситен трошок. Дури тогаш многумина сфаќаат каде им одат парите.
Трета навика: Плаќање на рати за работи што не се неопходни
Ратите изгледаат лесно затоа што ја делат цената на помали делови.
Но проблемот почнува кога ќе се соберат повеќе мали рати. Една за телефон, една за уред, една за облека, една за мебел, една за нешто што во моментот изгледало потребно. Секоја рата поединечно можеби не е голема, но заедно можат да станат сериозен товар.
Најопасно е кога ратата се користи за желба, а не за вистинска потреба.
Пред секоја нова рата вреди да се постави едно прашање: дали ова ќе ми биде важно и по три месеци, или само сега ми изгледа примамливо?
Ако одговорот е нејасен, подобро е купувањето да почека.
Четврта навика: Непланирана достава и јадење надвор
Храната е еден од најголемите месечни трошоци, но често не се гледа како еден трошок, туку како многу мали одлуки.
Нарачана храна кога сме уморни. Брз ручек надвор. Пијалак по пат. Пекарница неколку пати неделно. Слатки, кафе, ужина, грицки.
Сето тоа е нормално понекогаш, но ако стане навика, платата многу брзо се троши.
Не значи дека човек треба да се откаже од сè. Но ако однапред се испланираат неколку оброци дома, ако се носи ужина на работа или ако доставата се ограничи на одредени денови, разликата во буџетот може да биде голема.
Петта навика: Немање „пари што не се допираат“
Многу луѓе ја трошат платата затоа што сите пари стојат на едно место и изгледаат достапни.
Кога сè е на истата картичка, полесно е да се троши без чувство дека се надминува граница. Денес малку, утре малку, задутре уште малку — и одеднаш парите што требало да останат за крајот на месецот веќе ги нема.
Затоа е добро уште првиот ден од платата да се одвојат пари што не се допираат. Не мора да биде голема сума. Дури и мал износ е важен ако станува навика.
Тие пари може да бидат за непланиран трошок, лекар, поправка, регистрација, училиште, или едноставно за мир. Целта не е човек веднаш да стане штедач, туку да не биде целосно неподготвен кога ќе се појави трошок.
Платата не исчезнува сама
Најважно е да се разбере дека платата ретко исчезнува од една грешка. Обично ја празнат навики што се повторуваат.
Купување без список.
Мали „само ова“ трошоци.
Рати што се собираат.
Нарачки и јадење надвор.
Немање одвоени пари за крајот на месецот.
Кога човек ќе ги види овие навики, полесно може да ги контролира.
Не е секогаш можно да се заштеди многу. Не е секој проблем во личното трошење. Цените се високи, сметките се тешки, а приходите на многумина не растат доволно брзо. Но и во таква ситуација, малку повеќе контрола може да донесе барем малку повеќе мир.
Целта не е да се живее без радост. Целта е платата да не исчезне пред човек воопшто да сфати каде отишла.
Затоа најдобриот почеток не е голема промена, туку едноставно прашање:
Кои пет трошоци оваа недела навистина ми беа потребни, а кои само ми ја изедоа платата?
Одговорот може да биде непријатен, но корисен.
Затоа што парите не се чуваат само со поголема плата. Понекогаш се чуваат и со помалку автоматски одлуки.
ПОПУЛАРНО НА ИНТЕРНЕТ...
